Πανευρωπαϊκή πρωτιά για την Ελλάδα στο κόστος τροφίμων

Πανευρωπαϊκή πρωτιά για την Ελλάδα στο κόστος τροφίμων

Σε δυσμενέστερη θέση από άλλους Ευρωπαίους είναι οι Έλληνες όταν πρόκειται για τα έξοδα του σούπερ μάρκετ, που αντιστοιχούν σχεδόν στο 1/2 του κατώτατου μισθού και στο 1/4 περίπου του μέσου καθαρού μισθού, πάνω από την αντίστοιχη δαπάνη για Ισπανούς, Κύπριους, Πορτογάλους κ.λπ.

Το μηνιαίο κόστος για τα βασικά αγαθά διατροφής ανά άτομο στη χώρα μας υπολογίζονται (με βάση μέσες τιμές στο καλάθι του νοικοκυριού) σε 260-270 ευρώ, την ώρα που ο κατώτατος μισθός, καθαρός, μετά από φόρους και εισφορές, έχει διαμορφωθεί από 1ης Απριλίου σε 667 ευρώ τον μήνα (ή 910 συμπεριλαμβανομένων των δώρων), ενώ ο μέσος μηνιαίος μισθός στην Ελλάδα αντιστοιχεί σε 1.013 ευρώ, με βάση τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία (Νοέμβριος 2022).

Εάν οι τιμές των τροφίμων συνεχίσουν να αυξάνονται, περισσότεροι καταναλωτές θα στραφούν σε προϊόντα χαμηλότερης τιμής (πριμοδοτώντας το μερίδιο της ιδιωτικής ετικέτας, που ξεπέρασε τους πρώτους μήνες του 2023 το 25%) και ορισμένοι δεν φαίνεται να αποφεύγουν και τη… δίαιτα. Εξάλλου, ο ανθρώπινος οργανισμός χρειάζεται περί τις 2.400 θερμίδες την ημέρα (η σύσταση ποικίλει ανά φύλο και ηλικία) κι ένα άτομο θα πρέπει να ξοδεύει με σημερινές τιμές περίπου 267 ευρώ τον μήνα μόνο για φαγητό. Αυτό είναι το κόστος για βασικά τρόφιμα στην Ελλάδα, όπως γάλα, ψωμί, ρύζι, αυγά, ντομάτες, πατάτες, κοτόπουλο και φρούτα, χωρίς να υπολογίζονται οι άλλες ανάγκες του νοικοκυριού, όπως χαρτικά, είδη προσωπικής υγιεινής, καθαριστικά σπιτιού κ.λπ. Για το ίδιο καλάθι βασικών τροφίμων άλλοι καταναλωτές σε μεσογειακές χώρες θα ξοδέψουν λιγότερα από 250 ευρώ.

Ειδικότερα, σύμφωνα με στοιχεία της βάσης δεδομένων numbeo, ένας Ισπανός θα χρειαστεί στη Μαδρίτη 247,42 ευρώ για τα απαραίτητα τρόφιμα του μήνα, ένας Μαλτέζος 243,96 ευρώ, ένας Πορτογάλος 234,45 ευρώ, ενώ στη Λευκωσία της Κύπρου το αντίστοιχο κόστος είναι 248,07 ευρώ.

Ας σημειωθεί ότι ο πληθωρισμός τροφίμων στην Ελλάδα, με βάση τα πρόσφατα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, είναι στο 12,35%, ενώ στη Μάλτα στο 10%, στην Πορτογαλία στο 7,32% και στην Κύπρο στο 9,9%. Επίσης, στο Βέλγιο είναι στο 13,86%, στη Βουλγαρία 13,51%, στη Γαλλία 12,7%, στη Γερμανία 10,9% και στην Ιταλία 10,9% (12,46% ο μ.ο. στην ΕΕ).

Μισθολογικές διαφορές και αγοραστική δύναμη

Αν και υπάρχουν κατηγορίες τροφίμων όπου οι τιμές στην Ελλάδα είναι χαμηλότερες, η αγοραστική δύναμη περιορίζεται λόγω οικονομικών υποχρεώσεων, κόστους ζωής και μισθολογικών διαφορών σε σχέση με άλλες χώρες. Έτσι, ενώ στην Ελλάδα κάποιες δαπάνες εμφανίζονται χαμηλότερες συγκριτικά με αυτές σε άλλες χώρες, ως ποσοστό του εισοδήματος καταλήγουν να είναι οι υψηλότερες, όπως συμβαίνει στα ενοίκια-κόστος στέγασης.

Σημειώνεται ότι το κόστος ζωής στην Ελλάδα υπολογίζεται γύρω στα 830 ευρώ χωρίς ενοίκιο, πάνω από το αντίστοιχο κόστος για Ισπανία, Πορτογαλία, Κύπρο κ.λπ. Την ίδια ώρα, ο κατώτατος μισθός (910 ευρώ) είναι κάπου στη μέση της ευρωπαϊκής κατάταξης (Eurostat), σημαντικά βελτιωμένος μετά τις αυξήσεις των τελευταίων ετών αλλά ακόμη χαμηλότερος από τον αντίστοιχο στην Κύπρο (940 ευρώ), αλλά και στη Γερμανία (1.997 ευρώ), στο Λουξεμβούργο (2.508,24 ευρώ), στην Ιρλανδία (1.909,70 ευρώ), στο Βέλγιο (1.955,04 ευρώ), στην Ολλανδία (1.995 ευρώ), στη Γαλλία (1.747,20), στην Ισπανία (1.260 ευρώ) και στη Σλοβενία (1.203,36 ευρώ).

Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία που ανακοίνωσε η Eurostat για το 2022, οι τιμές των αγαθών στη Ελλάδα κινούνται στο 88% του μέσου όρου της ΕΕ. Η χώρα προσφέρει καλύτερες τιμές στην ένδυση και στις δημόσιες μεταφορές, είναι ακριβότερη στις τηλεπικοινωνίες και στα τρόφιμα, ενώ στον μέσο όρο κινούνται οι τιμές σε καπνικά είδη και αλκοόλ.

Αξίζει να σημειωθεί ότι ένα γεύμα για 2 άτομα σε εστιατόριο στην Ελλάδα θα στοιχίσει περίπου 50 ευρώ, όσο και στην Πορτογαλία και τη Μάλτα και λιγότερο απ’ ό,τι στη Λευκωσία (55 ευρώ) και στη Βαρκελώνη (60 ευρώ). Όμως ένα λίτρο γάλα στην Αθήνα στοιχίζει 1,68 ευρώ, όσο περίπου και στη Ρώμη (1,67 ευρώ), αλλά είναι ακριβότερο απ’ ό,τι στη Μαδρίτη (1,03 ευρώ), στο Παρίσι (1,24 ευρώ), στο Μόναχο της Γερμανίας (1,32 ευρώ), στη Ρουμανία (1,63 ευρώ), στην Κύπρο (1,46 ευρώ), αλλά και στην Κωνσταντινούπολη (0,87 ευρώ). Τα αυγά (12άδα) είναι πιο ακριβά συγκριτικά με τις περισσότερες ευρωπαϊκές αγορές, αλλά το ψωμί (1,20 ευρώ) διατίθεται σχεδόν στη χαμηλότερη τιμή, με λίγες εξαιρέσεις, ενώ σε σχετικά χαμηλές τιμές κινούνται και τα λαχανικά.

Παρ’ όλα αυτά, σύμφωνα με τα στοιχεία του e-katanalotis, μερικές από τις πιο χαμηλές τιμές της αγοράς σε βασικά αγαθά ανά κιλό είναι σημαντικά υψηλότερες σε σχέση με έναν χρόνο πριν (η μέση τιμή στο αλεύρι είναι 2,08 ευρώ, στη ζάχαρη 1,20 ευρώ, στο ρύζι 2 ευρώ, στα αυγά 12άδα 4,81 ευρώ κ.λπ.). Σύμφωνα με τα πρόσφατα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για τον Ιούλιο, στα είδη διατροφής και μη αλκοολούχα ποτά η αύξηση ανήλθε σε 12,3%, στα φρούτα σε 19,4%, στα λαχανικά σε 15,5%, στα γαλακτοκομικά 14,4%, στα κρέατα 10,9%, στα έλαια και λίπη 10,4%, ενώ στην κατηγορία ζάχαρη, σοκολάτες και γλυκά σημειώθηκε αύξηση 11%.